Bir defibrilatör şartnamesindeki satırların çoğu aynı biçimde görünür: bir etiket, bir sayı, bir birim. Oysa bu satırlar farklı türde bilgi taşır ve her tür farklı okunur. “7 saniyenin altında” ölçülmüş bir ortalama değil, aşılmayacağı beyan edilen bir tavandır. “25-300 Ohm” bir güç göstergesi değil, cihazın ölçüm yapabildiği pencerenin sınırıdır. “IP55” tek bir dayanıklılık puanı değil, iki ayrı eksende verilmiş iki rakamdır. Satırın türü ayırt edilmeden yapılan karşılaştırma, çoğu zaman birbirinin karşılığı olmayan iki değeri yan yana koyar.
Aşağıdaki örnek satırlar ASELSAN Heartline ürün ailesinin yayımlanmış şartname tablolarından alınmıştır; bir bölümü ekranlı AED 300 IoT konfigürasyonuna, bir bölümü temel OED tablosuna aittir. Bu değerler üretici broşüründen gelir ve yüzde on tolerans payı taşır; üretici ayrıca özelliklerin önceden bildirilmeksizin değişebileceğini belirtir. Tolerans payı şartname okumanın kendisini doğrudan ilgilendirir: ondalık farklar üzerinden kurulan bir sıralama, fark tolerans aralığının içinde kalıyorsa gerçek bir ayrım göstermez.
Şartname satırları dört türe ayrılır
Teknik tablodaki her satır dört işlevden birini görür: eşik, aralık, kod ve kimlik. Bu ayrım okuma sırasını da belirler, çünkü dört tür farklı biçimde doğrulanır ve farklı biçimde karşılaştırılır.
| Satır türü | Ne söyler | Nasıl okunur | Şartnameden örnek |
| Eşik | Bir işlemin aşmayacağı üst sınır | Tipik değer değil, tavan | EKG analiz süresi 7 saniyenin altında |
| Aralık | Cihazın çalıştığı veya ölçüm yaptığı pencere | Üstünlük değil, kapsama | Empedans ölçümü 25-300 Ohm |
| Kod | Bir standarda göre verilmiş sınıflandırma | Puan değil, tanımlı kategori | IP55 koruma sınıfı |
| Kimlik | Cihazı kayıtta tekil gösteren veri | Belge üzerinden doğrulanabilir | Temel UDI-DI 8683125590AED300X9 |
Dört türün hepsi sayı içerebilir, ancak yalnızca eşik ve aralık satırları cihazın davranışını tarif eder. Kod ve kimlik satırları cihazın hangi kurallara göre sınıflandığını ve kayıt sisteminde nasıl göründüğünü söyler. Bir teklif dosyasını karşılaştırma tablosuna çevirirken bu iki grubu ayrı tutmak, aynı sütunda birbirine benzemeyen bilgileri toplamayı önler.
“Altında” ile biten süre satırları neyi taahhüt eder
Bir üst sınırı taahhüt eder. Heartline şartnamesinde EKG analiz süresi 7 saniyenin altında, 200 J şarj süresi tam dolu batarya ile 7 saniyenin altında, şoklamaya hazır duruma geçme süresi ise 6 şok sonrası dahil 43 saniyenin altında verilir. Üçünün ortak yapısı aynıdır: üretici bir ortalama değil, aşılmayacağını bildirdiği bir sınır beyan eder.
Bunun karşılaştırmadaki karşılığı nettir. İki belgeden biri “tipik 5 saniye”, diğeri “7 saniyenin altında” yazıyorsa iki satır doğrudan yan yana konulamaz. Tipik değer dağılımın ortasını, tavan değer ise aşılmaması beklenen sınırı tarif eder; aynı cihazın tipik süresi tavanının belirgin biçimde altında olabilir. Sağlıklı bir karşılaştırma için iki tarafın da aynı türde beyan vermesi istenir.
Parantez içindeki koşullar satırın süsü değil, parçasıdır. “Tam dolu batarya” ifadesi şarj süresini belirli bir batarya durumuna bağlar. “6 şok sonrası dahil” ifadesi 43 saniyelik değeri arka arkaya şok verilmiş bir kullanımın sonuna taşır; ilk şok öncesindeki hazırlık için değil, yüklenmiş bir cihaz için geçerlidir. Aynı mantık enerji satırlarında da işler: yetişkin için 200 J, pediatrik için 50 J yazılması iki ayrı cihaz olduğunu değil, tek satırın koşula göre ikiye ayrıldığını gösterir.
Üç süre satırı da aynı olayın farklı aşamalarını ölçtüğü için, aselsan defibrilatör şartnamelerinde genellikle arka arkaya listelenir: ritim analizi, enerji yükleme ve yeniden hazır olma. Bu sıralama korunarak okunduğunda hangi sürenin hangi aşamayı tarif ettiği karışmaz.
Aralık satırları cihazın ölçüm penceresini tarif eder
Aralık satırı bir performans vaadi değildir; cihazın geçerli ölçüm yapabildiği veya çalışabildiği koşul penceresini gösterir. Empedans, pedler arasındaki dokunun akıma gösterdiği dirençtir ve kişiden kişiye değişir. Ekranlı modelin şartnamesindeki 25-300 Ohm satırı, empedans ölçümünün bu pencerede yapıldığını söyler. Pencerenin dışında kalan bir değer, cihazın ölçüm için tanımladığı koşulların dışına çıkıldığı anlamına gelir. Yani bu satır cihazın ne kadar güçlü olduğunu değil, hangi koşullarda ölçüm yapabildiğini bildirir.
EKG bant genişliği 2-25 Hz satırı da aynı biçimde okunur. Ritim analizi bu frekans penceresindeki sinyal üzerinden yürür, pencerenin dışındaki bileşenler analizin girdisi olmaz. Aralığın geniş olması kendiliğinden iyi, dar olması kendiliğinden kötü değildir; sinyal işlemede pencereyi daraltmak, karara girmesi istenmeyen bileşenleri dışarıda bırakmanın bilinen yoludur. Bir aralık satırında sorulacak soru genişlik değil, aralığın işi karşılayıp karşılamadığıdır.
Ortam koşulları da aralık satırıdır. Heartline tablosunda çalışma sıcaklığı 0°C ile 50°C, bağıl nem yüzde 10 ile yüzde 95, saklama sıcaklığı -30°C ile 70°C olarak verilir. Bunlar cihazın hangi koşullarda kullanılabileceğini tarif eden zarf değerleridir ve koruma sınıfı satırıyla birlikte anlam kazanır.
Kod satırları: IP55 ile cihaz sınıfı aynı bilgiyi vermez
Kod satırları bir standarttan gelir ve her kodun kendi okuma kuralı vardır. IP55’te iki rakam iki ayrı ekseni gösterir: birincisi katı parçacıklara, ikincisi suya karşı korumayı tanımlar. Katı tarafındaki beşinci seviye tozdan korunmayı, su tarafındaki beşinci seviye ise her yönden gelen su püskürtmesine dayanmayı tarif eder. İki rakam bağımsızdır; birinin yüksek olması diğerinin de yüksek olduğu anlamına gelmez. Kod tek bir dayanıklılık puanı gibi okunduğunda, cihazın tam olarak neye karşı korunduğu bilgisi kaybolur.
MDR 2017/745 kapsamındaki Sınıf III ifadesi ise bir performans satırı değildir. Cihazın düzenleyici çerçevede hangi risk sınıfına girdiğini söyler; sınıf yükseldikçe uyulması gereken değerlendirme yükü artar, ancak sınıf cihazın hızını, dayanıklılığını veya kullanım kolaylığını ölçmez. CE işareti ile ÜTS kaydı da aynı gruptadır: uygunluk ve kayıt bilgisi taşırlar, karşılaştırmalı üstünlük göstergesi değildirler.
Çalışma modu satırı da kod satırı gibi okunur. Tam otomatik ve yarı otomatik ifadeleri cihazın kalitesini değil, şok kararının hangi konfigürasyonda verildiğini tanımlar; teklifte hangisinin yer aldığı ayrıca netleştirilir.
Kimlik satırları şartnamenin doğrulanabilir kısmıdır
Alıcı taraf süre ve aralık satırlarını kendi imkanıyla ölçemez; bunlar üretici beyanı olarak kalır. Kimlik satırları ise farklıdır. Temel UDI-DI numarası, örnekteki 8683125590AED300X9 gibi, cihaz modelini tekil olarak tanımlar ve kayıt üzerinden aranabilir. ÜTS kaydı ile CE işareti de belge üzerinden kontrol edilebilir. Bu nedenle kurumsal bir değerlendirmede kimlik satırlarını performans satırlarından önce kontrol etmek işi kolaylaştırır: performans beyanı yerinde olsa bile kayıt bilgisi eşleşmeyen bir cihaz, satın alma sürecinin ilerleyen aşamasında sorun üretir.
Model adı da kimlik bilgisidir. “AED 300 Tam Otomatik - IoT” gibi bir ad; ürün ailesini, çalışma modunu ve cihazdaki ek modülü tek satırda kodlar. Teklifteki konfigürasyon adı ile ekteki şartname satırları uyuşmuyorsa, önce hangi konfigürasyonun teklif edildiği netleştirilmelidir.
Takvime dönüşen satırlar
Bazı satırlar bir kere okunup geçilecek teknik veri değil, kuruma takvim bırakan bilgidir. Heartline OED’nin bataryası bekleme konumunda 5 yıl olarak verilir, ped raf ömrü üretim tarihinden itibaren 36 ay olarak belirtilir ve pedler tek kullanımlıktır; cihazın garanti süresi de 5 yıldır. Şartname bu sayıları yan yana yazar, fakat hangisinin kim tarafından izleneceğini söylemez. Burada sorulacak soru değerin büyüklüğü değil, kurulumdan sonra hangi tarihin kimin ajandasına girdiğidir.
Şartname tablosunun dışında kalan başlıklar
Teknik tablo cihazı tarif eder, süreci tarif etmez. Aşağıdaki başlıklar şartname satırlarından okunamaz ve teklif aşamasında ayrıca sorulur:
- Kurulum, konumlandırma ve kabin çözümünün kapsamı
- Satış sonrası teknik destek ile servis erişiminin işleyişi
- Ped ve batarya tedarikinin nasıl yürüyeceği
- Cihazın OED-Net sistemine kaydı ve entegrasyon desteği
- Kullanıcı eğitiminin kimin sorumluluğunda olduğu
- Ekranlı ve ekransız konfigürasyon farkının teklife nasıl yansıdığı
Mevzuat tarafı da tablonun dışındadır. T.C. Sağlık Bakanlığı İlkyardım Yönetmeliği kapsamında 9 Aralık 2025 tarihli genelge alışveriş merkezlerini, spor komplekslerini ve sanayi tesislerini kapsama alır. 17 Nisan 2026 tarihinde yayımlanan OED Entegrasyon ve Bilişimi Kılavuzu ise cihazların OED-Net sistemine kaydı ve teknik entegrasyonu için standartları tanımlar. Cihaz sayısı ve yerleşim, güncel Sağlık Bakanlığı rehberi ile tesisin fiziksel koşulları esas alınarak ayrıca belirlenir; bu başlıkların hiçbiri şartname satırlarından okunmaz.
Şartname okumak cihazın nasıl kullanılacağını öğretmez. Acil bir durumda 112’nin aranması ve müdahalenin resmî ilk yardım eğitimi almış kişilerce yürütülmesi esastır; teknik tablo bu çerçevenin yerine geçmez.
Bir satırı okurken sırayla sorulacak beş soru
- Bu satır eşik mi, aralık mı, kod mu, kimlik mi?
- Değerin sonunda bir koşul var mı ve değer hangi duruma bağlanmış?
- Karşılaştırdığım diğer belgede aynı satır aynı türde mi beyan edilmiş?
- Satır tolerans payı taşıyor mu, taşıyorsa küçük farklar anlamlı mı?
- Bu satır kurulumdan sonra bir takvim veya sorumluluk üretiyor mu?
Bu beş soru teknik tabloyu puan listesi olmaktan çıkarır ve karşılaştırılabilir bir belgeye dönüştürür. Şartname satırlarının büyük bölümü zaten benzer bilgiyi taşır; farkı yaratan, satırın hangi koşula bağlandığı ve hangi bilginin tablonun tamamen dışında bırakıldığıdır.






